ఢిల్లీ నిరసనకారుల నిర్బంధంపై సుప్రీంకోర్టులో కీలక వ్యాఖ్యలు అప్రకటిత అత్యవసర పరిస్థితి విధించారా

ఎన్నికల జాబితాల సవరణ ప్రక్రియపై అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేస్తూ, ప్రధాన ఎన్నికల కమిషనర్ రాజీనామా చేయాలని కోరుతూ ఢిల్లీలో నిరసనలు జరిగాయి. ఈ నేపథ్యంలో వేలాది మందిని పోలీసులు అదుపులోకి తీసుకున్నారని పిటిషనర్ల తరఫు న్యాయవాదులు కోర్టుకు తెలిపారు. మెట్రో సేవలపై ఆంక్షలు, ఇంటర్నెట్ అంతరాయం, రహదారులపై బారికేడ్లు, రాజకీయ నాయకులను నిర్బంధించడం వంటి అంశాలను కూడా వారు ప్రస్తావించారు. అయితే, నిరసనల సందర్భంగా జరిగిన ప్రతి చర్యపై వచ్చిన ఆరోపణలు ఇంకా న్యాయపరిశీలనలోనే ఉన్నాయి.

ఏడీఎం జబల్పూర్ కేసు ప్రస్తావన

సీనియర్ న్యాయవాది మేనకా గురుస్వామి తన వాదనల్లో 1975 అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో వెలువడిన ఏడీఎం జబల్పూర్ కేసును ప్రస్తావించారు. అప్పట్లో అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛ, న్యాయస్థానాన్ని ఆశ్రయించే హక్కులపై సుప్రీంకోర్టు మెజారిటీ తీర్పు పరిమితులు విధించింది. ఆ తీర్పును వ్యతిరేకిస్తూ న్యాయమూర్తి హెచ్.ఆర్. ఖన్నా చారిత్రాత్మక భిన్నాభిప్రాయాన్ని వ్యక్తం చేశారు. చట్టబద్ధ అధికారం లేకుండా వ్యక్తి జీవించే హక్కు, వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛను హరించలేరన్నది ఆయన అభిప్రాయం. ప్రస్తుత నిరసనల సందర్భంగా ప్రజల శాంతియుతంగా సమావేశమయ్యే, తమ అభిప్రాయాలను వ్యక్తం చేసే హక్కులపై ఆంక్షలు విధిస్తున్నారంటూ గురుస్వామి ఈ చారిత్రక కేసును ప్రస్తావించారు.

సుప్రీంకోర్టు ఆదేశాలు

జస్టిస్ జోయ్మాల్య బాగ్చి, జస్టిస్ వి. మోహనా నేతృత్వంలోని ధర్మాసనం న జరిగిన ప్రత్యేక విచారణలో పలు ఆదేశాలు జారీ చేసింది. శాంతియుతంగా, ఆయుధాలు లేకుండా నిరసన తెలిపేవారిని చట్టప్రకారం తప్ప ఇతర విధంగా నిర్బంధించరాదని స్పష్టం చేసింది. ఢిల్లీలో మెట్రో, రైలు సేవలు సాధారణంగా కొనసాగించాలని, ప్రజల రాకపోకలకు అనవసర ఆటంకాలు కలిగించరాదని పేర్కొంది. ఇంటర్నెట్ సేవలకు అంతరాయం కలిగించరాదని ఆదేశించింది. న్యాయవాదులు తమ వృత్తిపరమైన విధులు నిర్వహించేందుకు ఆటంకాలు ఉండకూడదని తెలిపింది. గత ఆదేశాల అమలుపై సంబంధిత అధికారుల నుంచి వివరణ కోరింది.

ఈ వ్యవహారంలో ప్రధానంగా తేలాల్సిన అంశాలు నిరసనకారుల నిర్బంధం చట్టబద్ధమైనదా, ప్రజా శాంతి పేరుతో విధించిన ఆంక్షలు అవసరమైన పరిమితుల్లో ఉన్నాయా, పౌరుల ప్రాథమిక హక్కులు పరిరక్షించబడ్డాయా అన్నవే. ఈ అంశాలపై న్యాయస్థానం తదుపరి విచారణలో పరిశీలన కొనసాగించనుంది.

ఢిల్లీలో జరిగిన నిరసనల సందర్భంగా వేలాది మందిని అదుపులోకి తీసుకోవడంపై సుప్రీంకోర్టులో సీనియర్ న్యాయవాది మేనకా గురుస్వామి కీలక వ్యాఖ్యలు చేశారు. దేశంలో అధికారికంగా అత్యవసర పరిస్థితి ప్రకటించకుండానే పౌరుల హక్కులను పరిమితం చేస్తున్నారా అని ఆమె ప్రశ్నించారు. 1975 నాటి ఏడీఎం జబల్పూర్ కేసును ప్రస్తావిస్తూ, శాంతియుత నిరసనకారులను నిర్బంధించరాదని, మెట్రో, ఇంటర్నెట్ సేవలకు ఆటంకం కలిగించరాదని సుప్రీంకోర్టు ఆదేశాలు జారీ చేసింది.